દાળ મખની એવી વાનગી છે જે ઉત્તર ભારતીય રસોઈમાં ખૂબ જ લોકપ્રિય છે અને ખાસ કરીને જ્યારે ઘરે શાહી સ્વાદવાળું જમણ બનાવવું હોય ત્યારે લોકોની પ્રથમ પસંદ બને છે. તેમાં કાળી દાળ અને રાજમાને લાંબા સમય સુધી ધીમે રાંધીને તૈયાર કરવામાં આવે છે, જેના કારણે તેની ગ્રેવી એકદમ ઘાટી, ક્રીમી અને સ્વાદમાં ખૂબ જ સમૃદ્ધ બને છે. બહાર રેસ્ટોરન્ટમાં મળતી દાળ મખનીનો સ્વાદ લોકોને ખૂબ ગમે છે, પરંતુ યોગ્ય પ્રમાણમાં મસાલા, માખણ અને ક્રીમથી ઘરેજ પણ એ જ સ્વાદ મેળવી શકાય છે. રોટલી, નાન કે જીરા રાઈસ સાથે આ દાળ મખની પીરસવામાં આવે તો સામાન્ય જમણ પણ ખાસ બની જાય છે.
આજે અમે તમને ઘરેજ એકદમ સરળ રીતે, ધીમે ધીમે રાંધીને, ઘાટો સ્વાદ અને શાહી ટેક્સચર સાથે ક્રીમી દાળ મખની બનાવવાની સંપૂર્ણ રીત સ્ટેપ બાય સ્ટેપ બતાવી રહ્યા છીએ.
ક્રીમી દાળ મખની શા માટે ખાસ છે
| ગુણધર્મ | ફાયદો |
|---|---|
| ધીમે રાંધેલી દાળ | સ્વાદ વધુ ઊંડો બને |
| માખણ અને ક્રીમ | રેસ્ટોરન્ટ જેવી ક્રીમી ટેક્સચર આપે |
| પ્રોટીનથી ભરપૂર | પૌષ્ટિક અને ભરપૂર જમણ બને |
| ઘાટી ગ્રેવી | નાન અને રોટલી સાથે ખૂબ જ ગમે |
| ખાસ પ્રસંગ માટે યોગ્ય | શાહી જમણનો અનુભવ આપે |
સામગ્રી
| સામગ્રી | પ્રમાણ |
|---|---|
| કાળી ઉડદ દાળ | ૧ કપ |
| રાજમા | ૧/૪ કપ |
| ડુંગળી | ૨ નંગ બારીક સમારેલી |
| ટમેટા | ૩ નંગ પ્યુરી કરેલા |
| આદુ-લસણ પેસ્ટ | ૧ ચમચી |
| લીલા મરચા | ૨ |
| માખણ | ૩ ચમચી |
| તેલ | ૧ ચમચી |
| હળદર | ૧/૪ ચમચી |
| લાલ મરચું | ૧ ચમચી |
| ધાણા પાવડર | ૧ ચમચી |
| ગરમ મસાલો | ૧/૨ ચમચી |
| ક્રીમ | ૩ ચમચી |
| મીઠું | સ્વાદ મુજબ |
| કોથમીર | ગાર્નિશ માટે |
બનાવવાની રીત
સ્ટેપ ૧ દાળ અને રાજમા પલાળવા
સૌ પ્રથમ કાળી ઉડદ દાળ અને રાજમાને સારી રીતે ધોઈને આખી રાત માટે પાણીમાં પલાળી રાખો. લાંબા સમય સુધી પલાળવાથી દાળ ઝડપથી રંધાય છે અને પછી તેની ટેક્સચર વધુ ક્રીમી મળે છે. બીજા દિવસે પાણી કાઢીને ફરી એકવાર ધોઈ લો.

સ્ટેપ ૨ કુકરમાં દાળ બાફવી
હવે કુકરમાં દાળ અને રાજમા સાથે પૂરતું પાણી, થોડું મીઠું અને હળદર ઉમેરો. તેને ચારથી પાંચ સિટી સુધી બાફો જેથી દાળ સંપૂર્ણ સોફ્ટ થાય. જો દાળ સોફ્ટ નહીં હોય તો પછી ગ્રેવીમાં યોગ્ય ટેક્સચર નહીં મળે.

સ્ટેપ ૩ મસાલાનો બેઝ તૈયાર કરવો
એક કડાઈમાં માખણ અને થોડું તેલ ગરમ કરો. તેમાં સમારેલી ડુંગળી ઉમેરો અને હળવી ગોલ્ડન થાય ત્યાં સુધી સાંતળો. હવે આદુ-લસણ પેસ્ટ અને લીલા મરચા ઉમેરો જેથી સુગંધ સરસ આવે. પછી ટમેટાની પ્યુરી ઉમેરો અને ધીમે ધીમે શેકો.

સ્ટેપ ૪ મસાલા ઉમેરવા
હવે તેમાં લાલ મરચું, ધાણા પાવડર, ગરમ મસાલો અને મીઠું ઉમેરો. મસાલા તેલ છોડે ત્યાં સુધી ધીમે શેકતા રહો. આ સ્ટેજ દાળ મખનીના સ્વાદ માટે ખૂબ મહત્વપૂર્ણ છે કારણ કે અહીંથી ગ્રેવીનો મૂળ સ્વાદ તૈયાર થાય છે.

સ્ટેપ ૫ દાળ મિક્સ કરીને ધીમે રાંધવી
હવે બાફેલી દાળ અને રાજમા આ મસાલામાં ઉમેરો. જરૂર મુજબ પાણી ઉમેરો અને ધીમે આંચ પર ઓછામાં ઓછા દસથી પંદર મિનિટ સુધી ઉકળવા દો. વચ્ચે વચ્ચે હલાવતા રહો જેથી દાળ નીચે ચોંટે નહીં. લાંબા સમય સુધી ધીમે રાંધવાથી સ્વાદ વધુ ઘાટો બને છે.

સ્ટેપ ૬ ક્રીમ અને માખણનો ફાઈનલ ટચ
અંતમાં ક્રીમ અને થોડું માખણ ઉમેરો. હવે બે મિનિટ ધીમે હલાવો જેથી બધું સરસ રીતે ભળી જાય. ઉપરથી કોથમીર ઉમેરો અને ગેસ બંધ કરો.

ક્રીમી દાળ મખની વધુ ટેસ્ટી બનાવવા માટેની ટિપ્સ
જો વધુ રેસ્ટોરન્ટ જેવી સ્મોકી ફીલ જોઈએ તો નાનું કોયલું ગરમ કરીને એક વાટકીમાં મૂકી ઉપરથી ઘી નાખીને દાળમાં થોડો સમય ઢાંકીને રાખો. આથી ધૂમ્ર સુગંધ આવે છે. ક્રીમ અંતમાં જ ઉમેરવી જેથી તેનો સ્વાદ તાજો રહે. વધુ ઘાટી ગ્રેવી માટે થોડું દાળ મસળી શકાય.

સર્વિંગ સૂચન
ક્રીમી દાળ મખનીને ગરમાગરમ બટર નાન, જીરા રાઈસ અથવા તંદૂરી રોટલી સાથે પીરસશો તો સંપૂર્ણ શાહી જમણ તૈયાર થઈ જશે. ઉપરથી થોડું માખણ મૂકી પીરસશો તો દેખાવ પણ વધુ આકર્ષક બનશે.
